Tamerlano in Amsterdam

Maandagavond ben ik naar de Tamerlano (Handel) voorstelling in de
Stadsschouwburg geweest. Het was een zeer geslaagde avond.

Om te beginnen de muzikale kant van de zaak.

De cast had geen zwakke plekken, en een paar opvallend sterke. Patricia
Bardon zong Andronico, die al met al de mooiste muziek heeft in het
stuk. Weinig op aan te merken. Bruce Ford deed op voortreffelijke wijze
Bajazet, en zo op het oog de ster van de avond was Bejun Mehta, die
Tamerlano voor zijn rekening nam. En hij was indrukwekkend, inclusief
het moment dat hij helemaal (nog een regel solozang) zijn stem verloor,
en ging kuchen, en inclusief de charmante wijze waarvoor hij zich
verontschuldigde bij de applaus- en ovatierondes.
Maar wat mij betreft de echte uitschieter was Sandrine Piau, die de rol
van Asteria zong. Ze had een enorme stemcontrole, en zong zo te horen
iedere noot precies zoals ze dat wilde, op een of twee uitzonderingen
na. En ook in lastige cadensen bleef ze qua ritmiek "goed uitkomen".
Live is dat heel erg moeilijk. Haar grote aria Cor Di Padre, e
Cord'amante was adembenemend.

Het orkest, Les Talens Lyriques was prima. Ik had het genoegen vrijwel
vooraan, en daardoor zowat tussen de orkestleden te zitten. Was op
zichzelf al een genoegen. Overigens vertoonde de dirigent, Christophe
Rousset, een gelijkenis met Lothar Matthaus.

Opmerkelijk is dat de pauze in feite halverwege de tweede akte valt. Om
tijdsredenen is dat te begrijpen, en het was dramatisch ook goed gedaan.
Een nadeel van deze vondst is wel dat de hoogtepunten aan het einde van
de eerste en de tweede akte nu gewoon gevolgd worden door weer een
nieuwe scene. Doorgaans wordt de grote aria van Asteria (Cor Di Padre, e
Cord'amante) aan het einde van de tweede akte geplaatst (er zijn andere
mogelijkheden, vandaar). Het is een spektakulair stuk, en een vallend
doek past goed bij het einde. Maar in deze versie zat dat er dus niet
in, en dat is eigenlijk wel jammer. Om een of andere reden was deze aria
iets verderop in de derde akte geplaatst. Volgens mij past ie daar
minder, en ik begrijp niet waarom deze keuze is gemaakt.
De regie was in zoverre goed dat in het algemeen de sfeer van de opera,
die somber en claustrofobisch is, erg goed werd ondersteund. Maar er
zaten toch wel weer wat merkwaardige keuzes in.

Om te beginnen heeft Audi (de regisseur) geprobeerd het toneel van het
Drottningholm-theater, waarvoor deze produktie oorspronkelijk is
gemaakt, na te bouwen. Een aardig idee, maar het is dan wel jammer dat
voor de belichting toch van gewone lampen in plaats van nepkaarsen
gebruik is gemaakt. Ik heb begrepen dat Audi de nepkaarsen "te disco"
vond. Ik had het wel eens willen zien.

Verder heeft Audi bedacht dat ook in scenes waarin bepaalde personages
niet thuishoren (volgens het libretto) ze toch over het toneel moeten
lopen. Wellicht omdat er anders nogal wat situaties zijn met slechts 1,
2 of 3 personen op het toneel. Tsja. Het resultaat was gemengd. In
sommige gevallen werkte het goed. Maar in andere gevallen was het
resultaat belachelijk. Zo stonden op een gegeven moment (ik meen)
Andronico en Tamerlano tegen elkaar te zeggen dat Asteria er niet was,
terwijl ze voor ons duidelijk zichtbaar tussen hen in stond!

En nog een punt: het lijkt wel dat regisseurs zich niet druk maken over
de vraag of de handeling voor iedereen te volgen is. Audi maakt in
Tamerlano gebruik van de volledige diepte van de stadschouwburg,
inclusief de ruimte achter het toneel, en van een soort omlijsting
(ongetwijfeld Drottningholm-stijl) van het podium. Ik vraag me af of die
achterkant van het toneel wel zichtbaar was vanaf de hoogste ring
(tweede balkon) van de zaal.

En ook akoestich kan het beter. Het decor bestond in feite uit een reeks
coulissen (ik meen een stuk of zes). Als je dan achterin gaat staan
zingen, fungeren die coulissen als geluiddemper. (In feite werkt een
knaldemper va neen auto zo.) Voor mij, helemaal vooraan, was het
verschil al duidelijk te horen. Ik vraag me af hoe dat voor de verder
weg gezetenen was.

Maar dat neemt allemaal niet weg dat het een schitterende vororstelling was.