Sociaal stelsel en immigratie

Het begint door te dringen tot de spraakmakende gemeente dat er een sterk verband is tussen het (behoud van) sociaal stelsel en de problemen met de immigratie. In de NRC een aardig stukje van Maarten Huygen waaruit dat blijkt. Het gaat over de absurde problemen die buitenlanders ondervinden bij immigratie, bijvoorbeeld als ze gehuwd zijn met een nederlander, of willen huwen met een nederlander.
Dat is erg moeilijk gemaakt vanwege de problemen die ontstaan met huwelijkspartners die door vooral turken en marokkanen systematisch uit het land van herkomst werden gehaald. Maar het gevolg van de huidige wetten en regels is dat ook allerlei "huwelijksimmigraties" waartegen een redelijk mens niets kan hebben ook vrijwel onmogelijk wordt gemaakt. Is dit nou de bedoeling?

Hoe dan ook, het echte probleem is het sociaal stelsel. Dat is uiteraard niet bestand tegen grotschalige immigratie, zeker niet van mensen die snel een beroep op dat stelsel zullen gaan doen. (Het bekende probleem van risico-selectie.)
Hoe dit op te lossen? Er zijn volgens mij 3 modellen.
1. De Koeweit-route. In feite twee verschillende stelsels, een voor burgers van de eerste categorie, met allerlei fijne regelingen. En een voor "burgers" van de tweede categorie. Die hebben nergens recht op.
Er is natuurlijk een gematigder variant denkbaar, waarin men geleidelijk rechten verwerft, en rechten die moeilijk te onthouden zijn om humane redenen, bijv. gezondheidszorg, direct krijgt.
2. Het Amerikaanse model. Maak het sociale stelsel zo klein mogelijk. Dat minimaliseert de kans op (verliesgevend) gebruik door immigranten. Het minimaliseert uiteraard ook het gebruik door al langer ingezetenen.
3. Het Deense model. Probeer geen immigatie te hebben, en houd daarmee het sociaal stelsel overeind.

Nederland zit op dit moment op de Deense toer. Maar of dat standhoudt? Ik denk dat het een gematigde versie van het Koeweit-model gaat worden.