Was het een goede film? Ja, als een soort sprookje wel. Spannend, mooie
moraal, mooi gefilmd, min of meer happy end.
Maar de film is ook gekenschetst als een film over de Stasi, het leven
in de DDR. En dar is ook wel reden toe, want in de detaillering (decors,
kleding, enzovoort) wordt duidelijk geprobeerd die tijd zo goed mogelijk
neer te zetten.
Maar afgezien van die aankleding lukt dat toch niet. En dat komt doordat
de plot voorrang heeft gekregen boven het realisme. Op teveel plaatsen
worden onwaarschijnlijkheden of zelfs ongerijmdheden voor lief genomen
om de plot maar voorwaarte te helpen.
Voorbeelden:
- de Stasi-kapitein Wiesler krijgt min of meer solo de
verantwoordelijkheid om Dreymann af te luisteren. Hij zit daartoe 12 uur
per dag of zo op de zolder van het gebouw waarin Dreymann woont. Dat is
onwaarschijnlijk, want in werkelijkheid doe je dat natuurlijk met meer
mensen (en niet alleen met een nachtdienst, in de persoon van Leye), en
het is ook niet nodig om op de zolder van dat huis te zitten (heel
riskant ook trouwens) omdat men ook in de DDR de beschikking had over
radio. Bovendien: waarom wordt niets opgenomen van de gesprekken in het
huis van Dreymann?
Dit zijn allemaal wezenlijke zaken in het verhaal, omdat deze setting
Wiesler in staat stelt Dreymann te beschermen. Maar juist darom zou in
werkelijkheid de Stasi het anders hebben georganiseerd.
- als de afluisterapparatuur wordt geinstalleerd, zien we het volgende:
in een doodstille straat staat Wiesler naar het huis van Dreymann te
staren, en af en toe wat in een boekje te schrijven. Valt dat niet erg
op? En als Dreymann dan uiteindelijk het huis verlaat, loopt Wiesmann
naar een zeer opvallend busje, en tikt op de wand, waarna vervolgens in
de nog steeds doodstille straat een stuk of zeven man in ganzenpas het
huis benaderen. Ziet niemand dat? En zou niemand dat al of niet per
ongelijk tegen Dreymann kunnen zeggen? Maw: neemt men hier niet een
belachelijk risico?
Bovendien wordt de afluisterapparatuur belachelijk snel geinstalleerd.
Het hele huis wordt gewired in 20 minuten, zonder ook maar 1 spoor
achter te laten. Jaja.
- Op een gegeven moment ontwikkelen Dreymann en zijn vrienden een plan
om te onderzoeken of zijn huis wordt afgeluisterd. Zij praten over een
plan om in de kofferbak van een auto via een met name genoemde grenspost
iemand naar West-Berlijn te smokkelen. Ze doe nhet neit echt, maar als
die auto dan extra zou worden onderzocht, weten ze "zeker" dat het huis
wordt afgeluisterd. Raar plan, want het zou hoe dan ook Dreymann
verdacht maken, ook als die auto leeg zou zijn. Maar goed, het zijn
kunstenaars.
Affijn, de auto wordt niet onderzocht, en de chauffeur meldt dat
telefonisch met zoveel woorden vanuit West-Berlijn aan Dreymann. Een
telefoontje over de grens dus. Is dat niet erg riskant?
- Aan het einde, na de Wende, zit Dreymann zijn eigen dossier te lezen.
En hij ziet daarin de ongerijmdheden. Wij weten dat dat komt doordat
Wiesler hem heeft beschermd, maar hijzelf weet dat niet. Dan komt hij in
zijn dossier tegen dat Wiesler na de affaire is gedegradeerd. is het
niet erg raar dat een dergelijke melding in Dreymanns dossier staat?
Het irritante is dat al deze ongerijmdheden makkelijk te omzeilen waren
geweest, op de eerste na. men had Dreymann gewoon wat nader onderzoek
naar Wiesler kunnen laten doen, en dan op die degradatie laten stuiten.
De melding vanuit West-Berlijn had in code kunnen plaatsvinden. De
observatie van Dreymann had heel goed wat minder ostentatief kunnen
plaatsvinden.
Tenslotte; de minister, Hempf, rijdt in een verlengde Volvo 264
dienstauto. Dat klopt, DDR-hoogwaardigheidsbekleders reden inderdaad n
dat type auto. Maar waarom maakt ie zoon raar geluid?
Kortom: mooie film, maar had makkelijk veel beter kunnen zijn als men
meer aandacht aan het scenario had besteed.
m
No comments:
Post a Comment